JUBILEUSZ PRAWDZIWIE AKADEMICKI
Poruszające zaskoczenia – te słowa najlepiej oddają atmosferę towarzyszącą obchodom 45-lecia pracy dydaktycznej i naukowej Pani prof. dr hab. Marii Kwiatkowskiej-Ratajczak. Organizatorami spotkania byli dr Anita Gis – niewątpliwy duch sprawczy stojący za całym przedsięwzięciem, prof. UAM dr hab. Krzysztof Koc, prof. UAM dr hab. Mirosław Wobalis, którzy w ogromnej tajemnicy pracowali nad przygotowaniem tej uroczystości przez dwa lata! W ostatniej fazie wsparła ich też dr Beata Niklewicz – nowa wówczas członkini PID. Uroczystość w dniu 14 października 2024 miała iście uniwersytecki charakter. Jej uczestnikami byli znamienici Goście i Gościnie z całej Polski.
Piękny list od Pani Rektor Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza prof. dr hab. Bogumiły Kaniewskiej odczytała Pani Prorektor prof. dr hab. Joanna Wójcik. Pełne uznania dla znaczenia szkolnej i akademickiej dydaktyki były przemówienia dwóch Dziekanów Wydziału Filologii Polskiej i Klasycznej UAM – prof. dra hab. Tomasza Mizerkiewicza oraz prof. UAM dra hab. Krzysztofa Skibskiego. Ważny list Pani Dyrektor Instytutu Filologii Polskiej, prof. dr hab. Elżbiety Winieckiej, odczytał prof. UAM dr hab. Marek Osiewicz. Wszyscy przypominali o znaczeniu bliskiego Jubilatce kształcenia służącego młodym ludziom.
Życzenia w imieniu Komisji Edukacji Komitetu Nauk o Literaturze PAN i Uniwersytetu Jagiellońskiego z dalekiego Meksyku przesłała prof. dr hab. Anna Janus-Sitarz. W imieniu społeczności Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu gratulacje przekazała Pani Dziekan prof. UMK dr hab. Violetta Wróblewska, której list odczytał prof. dr hab. Maciej Wróblewski, wspominając zarazem opinię prof. Kwiatkowskiej-Ratajczak o jego własnej profesurze… W imieniu całego grona gdańskich dydaktyków – prof. dr hab. Grażyny Tomaszewskiej, prof. UG dr hab. Zofii Pomirskiej, dr hab. Moniki Pomirskiej i dr Marii Szoski – o znaczeniu publikacji poznańskiej badaczki przekonywał Dyrektor Instytutu Filologii Polskiej prof. UG dr hab. Dariusz Szczukowski. Nader ciepłe słowa sformułowała prof. dr hab. Małgorzata Karwatowska z Uniwersytetu Marii Curie Skłodowskiej, od której list odczytała prof. UMCS dr hab. Małgorzata Latoch-Zielińska. Do wszystkich tych życzeń dołączyły się też przedstawicielki z Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy: prof. dr hab. Agnieszka Rypel, prof. UKW dr hab. Danuta Jastrzębska-Golonka oraz prof. UWr dr hab. Dorota Michułka z Uniwersytetu Wrocławskiego. Aż dwie instytucje reprezentował prof. UJ dr hab. Krzysztof Biedrzycki z Instytutu Badań Edukacyjnych i zarazem Uniwersytetu Jagiellońskiego. Liczna reprezentacja przyjechała z Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie na czele z Dyrektorem tamtejszego Instytutu Filologii Polskiej prof. UKEN dr. hab. Piotrem Kołodziejem. W uroczystości uczestniczyli również prof. prof. UKEN, dr hab. Danuta Łazarska i dr hab. Paweł Sporek. Były też Koleżanki i Koledzy z rodzimego Instytutu Filologii Polskiej UAM, którzy znacząco przyczynili się do wykreowania atmosfery pełnej życzliwości i uznania dla bliskiego Jubilatce stylu uprawiania refleksji o szkole i uniwersytecie.
Przejmujący okazał się list skierowany do Pani Profesor napisany ręcznie przez Profesora Zenona Urygę krótko przed śmiercią, a przywieziony z Krakowa w zaklejonej złotej kopercie przez prof. Danutę Łazarską. To był zdecydowanie najbardziej poruszający moment uroczystości i potwierdzenie naukowej przyjaźni, którą przez lata obdarowywał Jubilatkę Jej dydaktyczny Mistrz. „Nie byłoby mnie tutaj dzisiaj bez Profesor Bożeny Chrząstowskiej” – mówiła z kolei Jubilatka, wskazując też na znaczenie współpracy z dr Wiesławą Wantuch.
Życiową i naukową drogę prof. Marii Kwiatkowskiej-Ratajczak przedstawiła dr Anita Gis. Akademickość spotkania dopełniły dwa wykłady nawiązujące do prac naukowych Jubilatki: pierwszy prof. dr hab. Ewy Jaskółowej z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, a zatytułowany „Interpretacja jako rozmowa o tekście kultury, czyli o spotkaniu szkoły dydaktyki ze szkołą teorii literatury” oraz „W stronę metodyki konkretu” zaprezentowany przez prof. Piotra Kołodzieja.
Kulminacyjnym momentem uroczystości było wręczenie dedykowanej Jubilatce książki Dobra szkoła. Edukacyjne rozważania nad pewną nieoczywistością. Ogromny tom (587 ss.), przygotowywany w absolutnej konspiracji (!), zawiera teksty 29 Autorek i Autorów z uniwersytetów w Krakowie (obydwu), Lublinie, Toruniu, Wrocławiu, Katowicach, Gdańsku, Bydgoszczy, Poznaniu – zarówno polonistyczne, jak i kulturoznawczy – oraz uwagi warszawskiej nauczycielki, z którą współpracowała Profesor Jubilatka. Skupienie wokół kwestii „dobrej szkoły” tak różnych osób to zarówno świadectwo tego, jak wieloma drogami można zmierzać do celu, ale również dokumentacja faktu, że udało się prof. Marii Kwiatkowskiej-Ratajczak prowadzić edukacyjny dialog z przedstawicielami często odmiennych opcji dydaktycznych.
W Salonie Mickiewicza panowała atmosfera autentycznej przyjaźni, co podkreślała obecna na uroczystości najbliższa Rodzina Jubilatki i nieco przewrotnie podsumował Michał Ratajczak – Mąż Pani Profesor – w skierowanym do niej „wierszyku”:
A oto Jubilatka – Profesor Marysia,
Innowacji Szefowa, dydaktyczka – dzisiaj
Dla Marysi splendory, wiwaty, życzenia”
„Bądź zawsze uśmiechnięta”, „Bóg strzegł! się nie zmieniaj”!
„Napisz książkę, referat”, „Zrecenzuj co nieco…
Tak jak zawsze – rzetelnie” – Profesor – Kobieto!
Lecz zostań też – jak dotąd – MAMĄ, BABCIĄ, ŻONĄ,
Zaś w licznych wolnych chwilach – możesz być UCZONĄ!!!
